時間の概念 その客観性と俯瞰性によるビジネス論 その①แนวคิดเรื่องเวลา: การมองธุรกิจผ่านความเป็นวัตถุวิสัยและมุมมองแบบภาพรวม (ตอนที่ 1) | 株式会社然|食の専門コンサルティング
時間の概念 その客観性と俯瞰性によるビジネス論 その①แนวคิดเรื่องเวลา: การมองธุรกิจผ่านความเป็นวัตถุวิสัยและมุมมองแบบภาพรวม (ตอนที่ 1) 2026.01.01

1.時間とは何か ― 哲学における基礎的整理

① 時間の二つの顔

哲学的には、時間は大きく二面性で語られてきました。

  1. 客観的な時間(クロノス)

    • 1秒は常に1秒、時計で測定される均質な時間

    • 自然科学・経済学・会計の基盤

    • 「計測」と「比較」を可能にする枠組み

      1.เวลา คืออะไร — การจัดระเบียบพื้นฐานในเชิงปรัชญา

      ① สองด้านของเวลา

      ในทางปรัชญา “เวลา” มักถูกอธิบายว่าเป็นสิ่งที่มี สองมิติหลัก

      1. เวลาเชิงวัตถุวิสัย (Chronos)

        • 1 วินาทีคือ 1 วินาทีเสมอ เป็นเวลาที่สามารถวัดได้ด้วยนาฬิกา

        • เป็นพื้นฐานของวิทยาศาสตร์ธรรมชาติ เศรษฐศาสตร์ และการบัญชี

        • เป็นกรอบที่ทำให้ “การวัด” และ “การเปรียบเทียบ” เป็นไปได้

  2. 主観的な時間(カイロス)

    • 退屈な1時間は長く、熱中した1時間は短い

    • 人間の心理、経験、意味づけに依存する時間

    • 機会のタイミング、意思決定の瞬間

      2.เวลาเชิงอัตวิสัย (Kairos)

      •  1 ชั่วโมงที่น่าเบื่อจะรู้สึกว่ายาวนาน ในขณะที่ 1 ชั่วโมงที่จดจ่ออยู่กับสิ่งใดสิ่งหนึ่งจะรู้สึกว่าสั้น

      • เป็นเวลาที่ขึ้นอยู่กับจิตวิทยา ประสบการณ์ และการให้ความหมายของมนุษย์

      • เป็นช่วงจังหวะของโอกาส และช่วงเวลาของการตัดสินใจ

             

ビジネスは、この 「測定可能な時間」と「経験される時間」 の両方を扱う営みです。
しかし多くの企業は前者だけを扱い、後者を軽視します。

ここに多くの企業で非効率・摩擦・判断の遅延が生じています。

ธุรกิจนั้นเป็นกิจกรรมที่ต้องจัดการกับทั้ง “เวลาที่สามารถวัดได้” และ “เวลาที่มนุษย์รับรู้และประสบ” ทั้งสองรูปแบบนี้

แต่ในความเป็นจริง หลายบริษัทกลับให้ความสำคัญเฉพาะแบบแรก และมองข้ามแบบหลัง

ตรงจุดนี้เองที่ทำให้ในหลายองค์กรเกิด ความไม่มีประสิทธิภาพ ความเสียดทานในการทำงาน และความล่าช้าในการตัดสินใจ


2.客観性 ― 時間を「外在的秩序」として扱う

① 客観的時間がビジネスに与える意味

客観的時間は、企業に以下の性質を与えます。

  • KPI・締切・四半期決算・ROI などの「評価尺度」

  • プロジェクト管理(ガントチャート、ロードマップ)

  • 生産性の評価軸(1時間で何を生むか)

つまり客観的時間は 「統治と管理のためのインフラ」 です。

② しかし客観時間は「支配の道具」にもなる

  • 〆切は人を急がせるが、思考を浅くさせる

  • 生産性測定は効率を促すが、創造性を殺す場合がある

  • 四半期利益への執着は長期価値を壊す

客観時間は秩序を生む一方で、「短期主義」「消耗」「形式的効率」という副作用をもたらしがちです・・・

2.ความเป็นวัตถุวิสัย — การจัดการ “เวลา” ในฐานะระเบียบภายนอก

① ความหมายที่เวลาเชิงวัตถุวิสัยมีต่อธุรกิจ

เวลาเชิงวัตถุวิสัยทำให้องค์กรมีคุณลักษณะดังต่อไปนี้

  • มาตรวัดในการประเมิน เช่น KPI, กำหนดส่งงาน (deadline), ผลประกอบการรายไตรมาส, ROI

  • การบริหารโครงการ (เช่น Gantt Chart, Roadmap)

  • เกณฑ์การประเมินผลิตภาพ (ใน 1 ชั่วโมงสร้างผลลัพธ์ได้เท่าไร)

กล่าวอีกนัยหนึ่ง เวลาเชิงวัตถุวิสัยคือ “โครงสร้างพื้นฐานสำหรับการกำกับและการบริหารจัดการ”

② อย่างไรก็ตาม เวลาเชิงวัตถุวิสัยก็อาจกลายเป็น “เครื่องมือของการครอบงำ” ได้เช่นกัน

  • กำหนดส่งงานทำให้คนต้องเร่งรีบ แต่ก็อาจทำให้การคิดตื้นเขินลง

  • การวัดผลิตภาพกระตุ้นประสิทธิภาพ แต่บางครั้งก็ทำลายความคิดสร้างสรรค์

  • การยึดติดกับกำไรรายไตรมาสอาจทำลายคุณค่าในระยะยาว

ดังนั้น แม้เวลาเชิงวัตถุวิสัยจะสร้างระเบียบ แต่ก็มักก่อให้เกิดผลข้างเคียง เช่น แนวคิดระยะสั้น ความเหนื่อยล้าสะสม และประสิทธิภาพเชิงรูปแบบ

ここで必要になるのが 俯瞰視点なの です。
และในจุดนี้เอง สิ่งที่จำเป็นก็คือ มุมมองแบบภาพรวม (มุมมองเชิงพาโนรามา / การมองจากที่สูง)


3.俯瞰性 ― 時間を「構造」として眺める

① 俯瞰とは何か

俯瞰とは、

いま起きている現象を「時間軸の上で未来・過去と関連づけた視座」で捉えること

と言えます。

単なる鳥瞰(上から見る)ではなく、

時間の長さ・広がり・流れの中に現象を置き直す知性 です。

② ビジネス俯瞰の三層

俯瞰性には少なくとも三層があります。

  1. 短期俯瞰(オペレーション)

    • 1週間~1年

    • 日常業務効率、プロジェクト遂行

  2. 中期俯瞰(戦略)

    • 1年~5年

    • 事業ポートフォリオ、収益モデル再設計

  3. 長期俯瞰(存在論的視点)

    • 10年~30年

    • 企業の存在意義・社会的役割・文化形成

      3.มุมมองแบบภาพรวม — การมอง “เวลา” ในฐานะโครงสร้าง

      ① มุมมองแบบภาพรวมคืออะไร

      มุมมองแบบภาพรวม หมายถึง
      การมองปรากฏการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นในปัจจุบัน โดยเชื่อมโยงเข้ากับอดีตและอนาคตบนแกนของเวลา

      ไม่ใช่เพียงแค่การมองจากที่สูงเหมือนมุมมองแบบมองจากเบื้องบนเท่านั้น
      แต่คือ ปัญญาที่นำปรากฏการณ์ต่าง ๆ ไปวางใหม่ภายในความยาว ความกว้าง และกระแสของเวลา

      ② สามระดับของการมองภาพรวมธุรกิจ

      มุมมองแบบภาพรวมอย่างน้อยสามารถแบ่งออกได้เป็นสามระดับ

      1. มุมมองระยะสั้น (การปฏิบัติการ)

        • ช่วงเวลา: 1 สัปดาห์ – 1 ปี

        • เน้นประสิทธิภาพของงานประจำวัน และการดำเนินโครงการ

      2. มุมมองระยะกลาง (เชิงกลยุทธ์)

        • ช่วงเวลา: 1 – 5 ปี

        • การจัดพอร์ตธุรกิจ และการออกแบบโมเดลรายได้ใหม่

      3. มุมมองระยะยาว (มุมมองเชิงภววิทยา / การดำรงอยู่)

        • ช่วงเวลา: 10 – 30 ปี

        • เหตุผลของการดำรงอยู่ขององค์กร บทบาทต่อสังคม และการก่อรูปของวัฒนธรรมองค์กร

 

これらを同時に成立させることが、経営の核心です。
とても残念な事に、多くの企業は短期に閉じ込められ、未来を失っています・・・・

総務省データで、10年後に存続する企業は6.4%(93.6%がなくなる可能性)と言う事実を見れば明らかでしょう。

การทำให้ทั้งสามระดับนี้ดำรงอยู่พร้อมกัน คือแก่นสำคัญของการบริหาร
แต่น่าเสียดายอย่างยิ่งที่หลายบริษัทถูกจำกัดอยู่เพียงในระยะสั้น และสูญเสียอนาคตไป

หากดูจากข้อมูลของ Ministry of Internal Affairs and Communications จะเห็นได้ชัดว่า
บริษัทที่ยังคงอยู่รอดหลังผ่านไป 10 ปีมีเพียง 6.4% เท่านั้น
กล่าวอีกนัยหนึ่ง มีความเป็นไปได้ถึง 93.6% ที่บริษัทจะหายไป


4.哲学が教える「時間と意思決定」

① ハイデガー:人間は「未来に向かって存在する」

ハイデガーは、人間の存在を

「未来への投企(プロジェクション)」と捉えました。

  • 人は常に「これからどうなるか」を前提に行動する

  • 現在は未来の準備であり、過去は未来を形作る参照枠

これはビジネスと完全に一致します。

この点企業の存在とは、

未来像を描き、それに自己を投射し続ける営み

とも言えます。

4.สิ่งที่ปรัชญาสอนเกี่ยวกับ “เวลาและการตัดสินใจ”

① Martin Heidegger : มนุษย์คือ “การดำรงอยู่ที่มุ่งไปสู่อนาคต”

ไฮเดกเกอร์มองการดำรงอยู่ของมนุษย์ว่าเป็น
 การสร้างอนาคตด้วยตัวเอง (projection)”

  • มนุษย์กระทำการโดยมีสมมติฐานว่า “ต่อไปจะเกิดอะไรขึ้น” อยู่เสมอ

  • ปัจจุบันคือการเตรียมพร้อมสำหรับอนาคต และอดีตคือกรอบอ้างอิงที่ก่อรูปอนาคต

แนวคิดนี้สอดคล้องกับโลกธุรกิจอย่างยิ่ง

ในแง่นี้ การดำรงอยู่ขององค์กรธุรกิจอาจกล่าวได้ว่าเป็น
กิจกรรมของการวาดภาพอนาคต และการสร้างอนาคตด้วยตัวเองนั้นอย่างต่อเนื่อง


② ベルクソン:時間は「流れ」であり、分割できない

ベルクソンは、時計で測る時間と、意識の中で流れる時間は別物だと言います。

ビジネスへの示唆:

  • 組織文化の熟成

  • 顧客関係の信頼構築

  • ブランド形成

これらは「年数」で測れるものではなく、「蓄積された経験の密度」で形成されます。

この理解が無い企業は「3年経ったから成熟した」と錯覚し、失敗します。

② Henri Bergson : เวลาเป็น “กระแสการไหล” ที่ไม่สามารถแบ่งแยกได้

แบร์กซงกล่าวว่าเวลาที่วัดด้วยนาฬิกา กับ เวลาที่ไหลอยู่ในจิตสำนึกของมนุษย์ เป็นคนละสิ่งกัน

ข้อคิดต่อธุรกิจ:

  • การสั่งสมของวัฒนธรรมองค์กร

  • การสร้างความไว้วางใจกับลูกค้า

  • การก่อรูปของแบรนด์

สิ่งเหล่านี้ไม่ได้วัดได้ด้วย “จำนวนปี”แต่เกิดจาก ความหนาแน่นของประสบการณ์ที่สะสมองค์กรที่ไม่เข้าใจเรื่องนี้มักเข้าใจผิดว่า
“ผ่านไป 3 ปีแล้ว จึงน่าจะเติบโตเต็มที่แล้ว”และความเข้าใจผิดเช่นนี้เองที่ทำให้ล้มเหลวได้.


③ 経営哲学的帰結

哲学が時間について提示する教訓は次の通りです。

  • 時間は単なるリソースではない

  • 時間は企業の存在そのものを規定する構造である

  • 未来像を持たない企業は、ただ現在を消耗するだけ

    ③ ข้อสรุปเชิงปรัชญาสำหรับการบริหาร

    บทเรียนที่ปรัชญามอบให้เกี่ยวกับ “เวลา” มีดังนี้

    • เวลาไม่ใช่เพียงทรัพยากรอย่างหนึ่งเท่านั้น

    • เวลาเป็นโครงสร้างที่กำหนดการดำรงอยู่ขององค์กรเอง

    • องค์กรที่ไม่มีภาพอนาคต ก็เพียงแต่ใช้ปัจจุบันไปอย่างสิ้นเปลืองเท่านั้น


5.ビジネス実践への応用

5.การประยุกต์ใช้ในทางธุรกิจ


① 戦略:短期利益 vs 長期価値のマネジメント

客観時間だけに依存する企業 → 四半期主義

俯瞰時間を導入する企業 → 持続戦略

推奨される経営設計

  1. 短期(収益)KPI

    • 利益率・キャッシュフロー

  2. 中期(成長)KPI

    • 新規事業比率

    • 顧客継続率

    • 人材育成指数

  3. 長期(存在価値)KPI

    • ブランド信頼

    • 社会への価値貢献

    • 企業文化の成熟

これにより、時間を 管理対象 → 統治フレーム → 存在価値の軸 へ昇華させます。

① กลยุทธ์: การบริหารระหว่างกำไรระยะสั้นกับคุณค่าระยะยาว

องค์กรที่พึ่งพาเฉพาะเวลาเชิงวัตถุวิสัย → ยึดติดกับผลประกอบการรายไตรมาส
องค์กรที่นำมุมมองเวลาแบบภาพรวมมาใช้ → มุ่งสู่กลยุทธ์ที่ยั่งยืน

รูปแบบการออกแบบการบริหารที่แนะนำ

  1. KPI ระยะสั้น (รายได้ / ผลกำไร)

    • อัตรากำไร• กระแสเงินสด

  2. KPI ระยะกลาง (การเติบโต)

    • สัดส่วนธุรกิจใหม่

    • อัตราการรักษาลูกค้า

    • ดัชนีการพัฒนาบุคลากร

  3. KPI ระยะยาว (คุณค่าการดำรงอยู่)

    • ความเชื่อถือของแบรนด์

    • การสร้างคุณค่าให้สังคม

    • ความเติบโตของวัฒนธรรมองค์กร

แนวคิดนี้ทำให้ “เวลา” ถูกยกระดับจากสิ่งที่ต้องบริหาร → กรอบการกำกับ → แกนของคุณค่าการดำรงอยู่


② マネジメント:時間知能(Time Intelligence)の導入

優れたリーダーは、

「時間をどう認識し、どう使わせるか」

を設計する存在です。

具体論

  • 仕事のスピードではなく リズム を設計する

  • 「急げ」ではなく「いつ判断すべきか」を設計する

  • 期限ではなく 機会のタイミング設計 を重視する

    ② การบริหาร: การนำแนวคิด “Time Intelligence” มาใช้

    ผู้นำที่ยอดเยี่ยมคือผู้ที่ออกแบบว่า

    “องค์กรจะรับรู้เวลาอย่างไร และจะใช้เวลาอย่างไร”

    แนวทางเชิงปฏิบัติ

    • ออกแบบ จังหวะ (rhythm) ของงาน ไม่ใช่เพียงความเร็วของงาน

    • ไม่ใช่เพียงสั่งว่า “รีบทำ” แต่ต้องกำหนดว่า ควรตัดสินใจเมื่อใด

    • ไม่ใช่เพียงกำหนดกำหนดเวลา แต่ให้ความสำคัญกับ จังหวะของโอกาส


③ 組織文化:時間の共有認識をつくる

組織にはそれぞれ固有の「時間感覚文化」があります。

悪い組織時間

  • 常に緊急、常に修正

  • 未来の話をすると「まず今を見ろ」と潰される

  • 成果を早く求めすぎ、根が育たない

良い組織時間

  • 「育てる」概念が存在する

  • 待つ能力を持つ

  • 長期と短期が対話する

    ③ วัฒนธรรมองค์กร: การสร้างการรับรู้เรื่องเวลาแบบร่วมกัน

    ทุกองค์กรมี “วัฒนธรรมเรื่องเวลา” ของตนเอง

    วัฒนธรรมเวลาแบบองค์กรที่ไม่ดี

    • ทุกอย่างเร่งด่วนตลอดเวลา ต้องแก้ไขตลอดเวลา

    • เมื่อพูดถึงอนาคต จะถูกตัดบทว่า “ดูเรื่องตอนนี้ก่อน”

    • ต้องการผลลัพธ์เร็วเกินไป จนรากฐานไม่ทันเติบโต

    วัฒนธรรมเวลาแบบองค์กรที่ดี

    • มีแนวคิดเรื่อง “การบ่มเพาะ”

    • มีความสามารถในการรอคอย

    • ระยะสั้นและระยะยาวสามารถสนทนาและอยู่ร่วมกันได้


④ マーケティング:顧客の「主観時間」を読む

顧客は客観時間で意思決定しません。

  • 購買モーメント

  • 機会の瞬間

  • ライフイベント

これらは 主観時間の節目 です。

ここを理解した企業は、
単なる商品提供ではなく「人生の時間設計企業」になれることでしょう。

※かくいう弊社も、悪戦苦闘しています💦

④ การตลาด: การอ่าน “เวลาเชิงอัตวิสัย” ของลูกค้า

ลูกค้าไม่ได้ตัดสินใจด้วยเวลาเชิงวัตถุวิสัย 

  • จังหวะของการตัดสินใจซื้อ

  • ช่วงเวลาของโอกาส

  • เหตุการณ์สำคัญในชีวิต

สิ่งเหล่านี้คือ จุดเปลี่ยนของเวลาเชิงอัตวิสัย

บริษัทที่เข้าใจเรื่องนี้ จะไม่ใช่เพียงบริษัทที่ขายสินค้า
แต่สามารถกลายเป็น บริษัทที่ออกแบบ “เวลาในชีวิต” ของผู้คน

※แน่นอนว่าบริษัทของเราก็ยังคงพยายามและต่อสู้อย่างหนักกับเรื่องนี้เช่นกัน 💦


6.結論 ― 時間の客観性と俯瞰性がもたらすビジネス知

  1. 客観時間は企業の秩序をつくる

  2. 主観時間は人と組織の意味をつくる

  3. 俯瞰的時間視座は企業の未来をつくる

したがって、優れた経営とは

「時間を測る経営」から

「時間を設計する経営」へ

そして最終的には

企業とは“時間の使い方”を設計し続ける知的存在である

と言えるのではないでしょうか。

6.บทสรุป — ปัญญาทางธุรกิจที่เกิดจากความเป็นวัตถุวิสัยและมุมมองแบบภาพรวมของเวลา

  1. เวลาเชิงวัตถุวิสัยสร้าง ระเบียบให้กับองค์กร

  2. เวลาเชิงอัตวิสัยสร้าง ความหมายให้กับผู้คนและองค์กร

  3. มุมมองเวลาแบบภาพรวมสร้าง อนาคตขององค์กร

ดังนั้น การบริหารที่ยอดเยี่ยมจึงควรเปลี่ยนจาก

“การบริหารที่เพียงวัดเวลา”
ไปสู่
“การบริหารที่ออกแบบเวลา”

และท้ายที่สุด อาจกล่าวได้ว่า

อาจกล่าวได้หรือไม่ว่า องค์กรธุรกิจคือการดำรงอยู่เชิงปัญญา ที่ทำหน้าที่ออกแบบ “วิธีการใช้เวลา” อย่างต่อเนื่อง

◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇
住所:兵庫県芦屋市大原町28-7-1

HP:http://www.justice-j.ne.jp/

問合せ時間 08:30~17:30

【発行者】 ジャスティスプランニング

~ジャスティスプランニングは食事業を中心に        
    あらゆる価値を最大化させるコンサルティングを行っています~

株式会社 然
コンサルティング事業部 ジャスティスプランニング

ที่อยู่: 28-7-1 โอฮาระมาจิ เมืองอะชิยะ จังหวัดเฮียวโงะ

เว็บไซต์: http://www.justice-j.ne.jp/

เวลาติดต่อสอบถาม: 08:30–17:30

 

【ผู้ออกเอกสาร】 Justice Planning

~Justice Planning ให้บริการที่ปรึกษาเพื่อเพิ่มคุณค่าสูงสุดในทุกด้าน โดยมีธุรกิจอาหารเป็นศูนย์กลาง~

 

บริษัท เซ็น จำกัด

ฝ่ายธุรกิจที่ปรึกษา Justice Planning
◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇◆◆◇◇

株式会社然